រដ្ឋាភិបាលថៃថ្មីបង្ហើបរឿងចង់ចរចាររកស៊ីរួមគ្នាជាមួយកម្ពុជានៅតំបន់សមុទ្ទត្រួតស៊ីគ្នាជាថ្មីទៀត
21-September-2026 / សេដ្ឋកិច្ច
ប្រទេសថៃ៖ រដ្ឋាភិបាលថៃជាថ្មីម្តងទៀតបានបង្ហាញចេតនាទាញកម្ពុជាឱ្យចូលតុពិភាក្សាពីការអភិវឌ្ឍន៍ក្នុងតំបន់ត្រួតស៊ីគ្នាក្នុងឈូងសមុទ្រថៃ។ កាសែតអនឡាញរដ្ឋថៃជាភាសាអង់គ្លេសឈ្មោះ Thai PBS World ចុះផ្សាយនៅថ្ងៃទី៣០តុលាបានឲ្យដឹងថា៖ រដ្ឋមន្ត្រីថាមពលថៃ លោកពីរ៉ាប៉ានសាលីរដ្ឋាវីផាហ្កា( Pirapan Salirathavibhaga )លើកឡើងថា រដ្ឋាភិបាលថៃនឹងប្តូរយុទ្ធសាស្ត្រលើការអភិវឌ្ឍន៍ធនធានប្រេងរួមគ្នា ជំនួសឱ្យការកំណត់ព្រំដែនសមុទ្រជាមួយកម្ពុជា។ ទន្ទឹមគ្នានោះ គណៈកម្មការថ្មីមួយនឹងត្រូវបង្កើតឡើងជាចាំបាច់ ដើម្បីជម្រុញកិច្ចចរចានេះ។
រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងថាមពលថៃទទួលស្គាល់ផងដែរថា ការដោះស្រាយវិវាទដែនដីនៅត្រង់ដែនសមុទ្រ គឺជារឿងស្មុគ្រស្មាញ លំបាក និងត្រូវការពេលវេលាយូរ ព្រោះថាគ្មានប្រទេសណាអាចទទួលយកការរំកិលព្រំដែនរបស់ខ្លួនថយក្រោយដោយងាយ មិនថាថៃរឺកម្ពុជា។បើតាមសម្តីនេះបង្ហាញថាវាគឺជាការកែប្រែយុទ្ធសាស្ត្រចរចាជាមួយកម្ពុជារបស់ថៃ ក្រោមការដឹកនាំរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រីថ្មី លោក សេដ្ឋា ថៈវីស៊ីន ខណៈកន្លងមក ថៃធ្លាប់ប្រកាន់យកនូវការកំណត់ការបោះបង្គោលព្រំដែនសមុទ្រជាមួយកម្ពុជា។
សូមបញ្ជាកើថា កិច្ចចរចាការអភិវឌ្ឍប្រេងនិងឧស្ម័នរវាងកម្ពុជា-ថៃ នៅតំបន់ត្រួតស៊ីគ្នានៅឈូងសមុទ្រ បានជាប់គាំងជាង២០មកហើយ។ តំបន់ត្រួតស៊ីគ្នា(OCA)ដែលភាគីទាំងពីរកម្ពុជាថៃទាមទានោះ មានទំហំ ២៦,០០០ គីឡូម៉ែត្រការ៉េដែលគេប៉ាន់ប្រមាណថា នឹងអាចស្តុកទុកប្រេងនិងឧស្ម័នរហូតដល់ ៥០០លានបារ៉ែលនៅក្រោមបាតសមុទ្រ និងដោយត្រូវការពេលយ៉ាងហោចណាស់៨ឆ្នាំ ក្នុងការទាញយកធនធានធម្មជាតិចេញពីឈូងសមុទ្រនោះ។
គួររំព្ញកថា សិទ្ធិអភិវឌ្ឍន៍លើតំបន់ទាមទារត្រួតស៊ីគ្នាក្នុងឈូងសមុទ្រថៃ គឺជាចំណុចនៃជម្លោះរវាងប្រទេសជិតខាងថៃនិងកម្ពុជា ដែលបានទាមទារតំបន់នេះតាំងពីដើមទសវត្ស ១៩៧០មក។ រដ្ឋាភិបាលនៃប្រទេសទាំងពីរបានចុះហត្ថលេខាលើអនុស្សាររណៈយោគយល់ កិច្ចចរចាអភិវឌ្ឍប្រេងនិងឧស្ម័ននៅតំបន់នោះ តាំងពីខែមិថុនាឆ្នាំ២០០១ ក៏ប៉ុន្តែត្រូវបានផ្អាកនៅក្នុងអន្តរកាលប្តូរនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ កាលពីឆ្នាំ២០០៩។ កិច្ចពិភាក្សាគ្នារវាងប្រទេសទាំង២ក៏ធ្លាប់ចង់គូសវាសឡើងវិញដែរ តែត្រូវបង្អាក់ដោយសារវិបត្តិជំងឺកូវីដ១៩ កាលពីចុងឆ្នាំ២០១៩.។
បើតាមកាសែត The Nation ថៃ បានរាយការណ៍កាលពីថ្ងៃទី ៤ ខែមករាឆ្នាំ២០២៣ ដែលដកស្រង់ប្រភពពីវិមានរដ្ឋាភិបាលប្រទេសថៃប្រាយុទ្ធចានអូចាថា ការពិភាក្សាលើសំណើ JDA ត្រូវបានលើកឡើងដោយលោកឧត្តមសេនីយ៍ Prawit Wongsuwan ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ ដែលបានជួបលោក ស៊ុយ សែម រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងរ៉ែ និងថាមពលកម្ពុជា កាលពីខែមុនដើម្បីពិភាក្សាអំពីគម្រោងអភិវឌ្ឍន៍រួមគ្នាសម្រាប់ការរុករកប្រេង និងឧស្ម័នក្នុងតំបន់ដែលត្រួតស៊ីគ្នានេះ។លោក Prawit បានប្រាប់គណៈរដ្ឋមន្ដ្រីថា៖ «លោក ស៊ុយ សែម មានឆន្ទៈក្នុងការអនុវត្ត JDA ជាមួយប្រទេសថៃក្រោមលក្ខខណ្ឌដែលប្រទេសទាំង ២ មិនរាប់បញ្ចូលការពិភាក្សាពីព្រំដែនទឹកដី JDA ណាមួយដែលពួកគេយល់ព្រមទេ»។
លោក Prawit បន្តថា លោក ស៊ុយ សែម ត្រូវបានបញ្ចុះបញ្ចូលឱ្យបន្តការអនុវត្តតាម JDA នៅក្នុងតំបន់ត្រួតស៊ីគ្នានេះ ដោយសារតែតម្លៃប្រេងពិភពលោកកំពុងកើនឡើង។លោក Prawit បានប្រាប់លោក ស៊ុយ សែម ថា៖ «ប្រេង និងឧស្ម័នណាមួយដែលទាញយកចេញពី JDA នឹងអនុញ្ញាតឱ្យប្រទេសជិតខាងទាំង ២ ពឹងផ្អែកលើធនធានថាមពលរបស់ពួកគេផ្ទាល់។ ការរុករកប្រេង និងឧស្ម័ននៅក្នុង JDA នឹងជំរុញឱ្យមានការអភិវឌ្ឍនៃឧស្សាហកម្មពាក់ព័ន្ធជាច្រើនទៀតផងដែរ»។
កាលពីថ្ងៃទី ២២ ខែសីហា ឆ្នាំ ២០២២ កាសែតបាងកកប៉ុស្តិ៍បានដកស្រង់សម្តីលោក Khomgrich Tantravanich អគ្គលេខាធិការគណៈកម្មការនិយតកម្មថាមពលរបស់ប្រទេសថៃដែលបានស្នើអ្នកបង្កើតគោលនយោបាយរបស់ប្រទេសទាំង ២ ឱ្យបញ្ចេញយោបល់ និងបង្កើតទិសដៅច្បាស់លាស់សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍរួមគ្នាក្នុង OCA ដែលមានជម្លោះជាយូរមកហើយនៅឈូងសមុទ្រថៃ។លោក Khomgrich ត្រូវបានដកស្រង់សម្តីដោយលើកឡើងថា៖ «យើងមានទំនុកចិត្តថា តំបន់ OCA នឹងជួយឱ្យថៃទទួលបានការផ្គត់ផ្គង់ឧស្ម័ន និងរក្សាតម្លៃថាមពលទាបរយៈពេលវែង»។លោក ម៉េង ស័ក្តិធារ៉ា រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងរ៉ែ និងថាមពល កាលពីដើមខែសីហាឆ្នាំ២០២២ បានថ្លែងក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មានថា ការពិចារណាផ្នែកនយោបាយ និងសេដ្ឋកិច្ច ដោយសារការពាក់ព័ន្ធនឹងធនធានប្រេង និងធនធានធម្មជាតិផ្សេងៗទៀត ធ្វើឱ្យការចរចាតំបន់ OCA មានភាពស្មុគស្មាញខ្លាំង។
