ចិនដីកោះបដិសេធគោលនយោបាយបង្រួមគ្នារបស់ចិនដីគោក
15-March-2026 / ព័ត៌មានអន្តរជាតិ
ចិនតៃវ៉ាន់៖ ១ ថ្ងៃ បន្ទាប់ពីការិយាល័យកិច្ចការតៃវ៉ាន់របស់ប្រទេសចិនដីគោក(សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន) បានចេញផ្សាយនូវសៀវភៅសដែលស្នើឱ្យយកគំរូ «ប្រទេស ១ -ប្រព័ន្ធ ២» ដោយទំនងយកគំរូតាមហុងកុង ក្រសួងការបរទេសចិនដែនកោះតៃវ៉ាន់ដែលគ្រប់គ្រងដោយខ្លួនឯងតាមប្រពន្ធ័ប្រជាធិបតេយ្យបានអះអាងនៅថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ទី ១១ ខែសីហា បដិសេធចោល ជាមួយនឹងការបញ្ជាក់ថា មានតែប្រជាជនតៃវ៉ាន់ទេទើបជាអ្នកកំណត់ជោគវាសនាតៃវ៉ាន់។
ប្រភពពីសារព័ត៌មាន The Sydney Morning Herald បានដកស្រង់សំដីរបស់លោកស្រីប្រធានាធិបតីតៃវ៉ាន់សៃអ៊ីវិន( Tsai Ing-Wen) បានឱ្យដឹងថា ប្រទេសចិនបានចេញរបាយការណ៍មួយរបស់ខ្លួនស្តីពីផែនការចក្ខុវិស័យសម្រាប់ការបង្រួបបង្រួមកោះតៃវ៉ាន់ជាមួយនឹងមាតុភូមកំណើតឡើងវិញ ”តាមរយ:គោលការណ៍ប្រទេសមួយប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងពីរ” ដោយលោកស្រីបានហៅផែនការរបស់ចិននោះថា គឺជាក្តីស្រមៃដែលមិនអាចទៅរួច (អចិន្តយភាព)។សៀវភៅសរបស់ចិនប្រជាមានិត បានរៀបរាប់អំពីផែនការយុទ្ធសាស្ត្រការពារជាតិរបស់ចិនពាក់ព័ន្ធទៅនឹងបញ្ហាកោះតៃវ៉ាន់សម្រាប់រយៈពេល ២០ឆ្នាំដោយស្នើឡើងពីសំណាក់ក្រុមប្រឹក្សារដ្ឋរបស់ប្រទេសចិនសម្រាប់ដោះស្រាយវិបត្ដិនៅក្នុងច្រកសមុទ្រមួយនេះ។
រដ្ឋាភិបាលក្រុងប៉េកាំងសន្យាថានឹងយល់ព្រមបន្ដឱ្យកោះតៃវ៉ាន់រក្សានូវប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងបែបមូលធននិយមរបស់ខ្លួន រួមនិងបេ្តជ្ញាចិត្តថានឹងមិនប្រើប្រាស់កម្លាំងយោធាដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាវិបត្ដិមួយនេះជាដាច់ខាត ដើម្បីជាការរួមបញ្ចូលគ្នាទៅជាប្រទេសចិនតែមួយឡើងវិញក្នុងរយៈពេល ២០ឆ្នាំខាងមុខនេះ។ការបដិសេធគំរូ «ប្រទេស ១ -ប្រព័ន្ធ ២» ដែលស្នើឡើងដោយទីក្រុងប៉េកាំងនៅក្នុង សៀវភៅស ដែលបានបោះពុម្ពផ្សាយក្នុងសប្តាហ៍នេះ បន្ទាប់ពីកងទ័ពរបស់ខ្លួនបានធ្វើសមយុទ្ធបាញ់គ្រាប់ពិតមួយថ្មីទៀត ក្រោយពេលដែលប្រទេសចិន បានបញ្ចប់សមយុទ្ធយោធាដែលធ្វើនៅជុំវិញដែនកោះតៃវ៉ាន់ ១ ថ្ងៃ បន្ទាប់ពីដំណើរទស្សនកិច្ចដ៏មហាចម្រូងចម្រាសរបស់ប្រធានសភាអាមេរិក លោកស្រី ណាន់ស៊ី ប៉េឡូស៊ី ទៅកាន់កោះតៃវ៉ាន់កាលថ្ងៃទី៣ខែសីហានេះ។
សម្រាប់ រដ្ឋបាលសហរដ្ឋអាមេរិកវិញ បានរិះគន់ថ្កោលទោស ចិន ដែលធ្វើសមយុទ្ធនៅក្បែរកោះតៃវ៉ាន់ ដោយបានចោទថានេះការញុះញង់បង្កហេតុ ហើយនាំឲ្យរង្គោះរង្គើរដល់ស្ថិរភាពសន្តិភាពនៅតៃវ៉ាន់ និងក្នុងតំបន់។ នេះជាការបញ្ជាក់របស់ លោក Kurt Campbell អ្នកទីប្រឹក្សាប្រចាំតំបន់ឥណ្ឌូប៉ាស៊ីហ្វិក របស់លោកប្រធានាធិបតី ចូ បៃឌិន។មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់រូបនេះ បញ្ជាក់ថា សហរដ្ឋអាមេរិកនៅតែបន្តធ្វើនាវាចរណ៍ ហោះហើរ និង សហការតាមផ្លូវសមុទ្រ តាមដែលច្បាប់អន្តរជាតិអនុញ្ញាត។ ទន្ទឹមនឹងគ្នានេះ រដ្ឋបាលក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន និងក្រុងតៃប៉ិ នឹងបង្កើនមហិច្ចតាពាណិជ្ជកម្មជាមួយគ្នាឲ្យកាន់តែច្រើននិងខ្លាំងក្លាជាងមុនទៅទៀត ដែលគម្រោងពាណិជ្ជកម្មទ្វេភាគី នឹងប្រកាសឲ្យដឹងនៅពេលដ៏ខ្លីខាងមុខ។ រដ្ឋបាលទីក្រុងតៃប៉ិ បានថ្លែងអំណរគុណដ៏ជ្រាលជ្រៅនិងដ៏ស្មោះស្មគ្រ ចំពោះសហរដ្ឋអាមេរិក ជាសម្ព័ន្ធមិត្តចាក់ទឹកមិនលេច ព្រមទាំងគូសបញ្ជាក់ថា សកម្មភាពរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក បង្ហាញជាក់ច្បាស់ពីការខិតខំប្រឹងក្នុងការជួយធានាសន្តិសុខសុវត្ថិភាពនៅកោះតៃវ៉ាន់ និងរក្សាសន្តិភាពនៅក្នុងតំបន់ផង។ នេះជាខ្លឹមសារនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយរបស់ តៃវ៉ាន់។
នៅក្នុងបរិបទដែលមហាយក្សចិនដំឡើងសាច់ដុំ តាមរយៈការធ្វើសមយុទ្ធយោធាដ៏ធំសម្បើមនៅជាប់កោះតៃវ៉ាន់និងដែលធ្វើច្រើនថ្ងៃជាងការគ្រោងទុក, សហរដ្ឋសហរដ្ឋអាមេរិកនិងសម្ព័ន្ធ វិញ បានដំឡើងសម្តីនិងសកម្មភាពវិញដែរ។ នៅថ្ងៃសុក្រ សហរដ្ឋអាមេរិក បានធ្វើសមយុទ្ធយោធា ជាមួយឥណ្ឌូនេស៊ី ដែលមានទាហាន ប្រមាណ៤ ពាន់នាក់។ សមយុទ្ធនេះ ក៏មានទាហានអូស្ត្រាលី និងសិង្ហបុរីចូលរួមផង។ ក្នុងនេះ ក៏មានប្រទេសជាមិត្តផ្សេងទៀត ចូលរួមសង្កេតការណ៍ដែរ តួយ៉ាង បារាំង អង់គ្លេស កូរ៉េខាងត្បូង ឥណ្ឌា ម៉ាឡេស៊ី ជាដើម។ ទោះជាម្តេចក្តី អគ្គមេបញ្ជាការកងទ័ពឥណ្ឌូនេស៊ី Andika Perkasa លើកឡើងថា សមយុទ្ធរួមច្រើនភាគីនេះ បានគ្រោងទុកយូរហើយ តាំងពីមុនពេលផ្ទុះភាពតានតឹងរវាង អាមេរិក ចិន និងតៃវ៉ាន់ មកម្ល៉េះ។សមយុទ្ធប្រចាំឆ្នាំដ៏ធំនេះ ត្រូវបានគេដាក់ឈ្មោះថា Super Garuda Shield។ ក្នុងពេលធ្វើសមយុទ្ធ កងទ័ពដែលចូលរួម បានប្រើប្រាស់គ្រាប់ពិត ដូចជាបានបាញ់គ្រាប់មីស៊ីលប្រឆាំងរថក្រោះ ប្រភេទ Javelin និងបានប្រើឧត្ថម្ភាគចក្រ Apach ព្រមទាំងបានប្រើកាំភ្លើងយន្ត និងបាញ់រ៉ូកែតជាច្រើនគ្រាប់។
