សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត បញ្ជាក់ពីគោលបំណងនៃការបង្កើត កិច្ចសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ CLV-DTA និងប្តេជ្ញាកសាងផ្លូវទៅកន្ទុយនាគ
06-August-2026 / សេដ្ឋកិច្ច
ស្ទឹងត្រែង៖ សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្រ្តីនៃកម្ពុជា នាថ្ងៃទី១២ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦នេះ បានរំលឹកជាថ្មីនូវវត្ថុបំណងនៃការបង្កើតកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ CLV-DTA គឺដើម្បីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍន៍ មិនមែនដើម្បីធ្វើឱ្យបាត់បង់អធិបតេយ្យជាតិនោះទេ។
កម្ពុជាបានសម្រេចចិត្តដកខ្លួនចេញពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ កម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាមកាលពីឆ្នាំ២០២៤បន្ទាប់ពីផ្ទុះរឿងចម្រូងចម្រាស់រិះគន់ពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការខេត្តជាប់ព្រុំដែន៣ប្រទេសអាចធ្វើមានការបាត់បងទឹកដី។
ថ្លែងក្នុងឱកាសអញ្ជើញសម្ពោធដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់សមិទ្ធផលនានានៅខេត្តស្ទឹងត្រែង សម្តេចធិបតីបានពន្យល់ថា CLV-DTA ត្រូវបានផ្តួចផ្តើមឡើងដោយសម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ដោយសារតែបន្ទាប់ពីចប់សង្រ្គាមឆ្នាំ១៩៩៨ ខេត្តស្ទឹងត្រែង រតនៈគិរី មណ្ឌលគិរី គ្មានហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធតភ្ជាប់ ដូច្នេះហើយដើម្បីពន្លឿនការអភិវឌ្ឍន៍ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនៅតំបន់ភូមិភាគឦសាន្ត ដូចជាខេត្តស្ទឹងត្រែង រតនគិរី និងមណ្ឌលគិរី សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានផ្តួចផ្តើមគម្រោងនេះឡើង ដោយ គម្រោងនេះបានរួមបញ្ចូលខេត្តចំនួន១៣ ក្នុងនោះកម្ពុជាមាន៤ខេត្ត វៀតណាម៥ខេត្ត និងឡាវ៤ ខេត្ត ដើម្បីរៀបចំផែនការមេអភិវឌ្ឍន៍តំបន់នេះ ហើយផែនការមេនេះ ត្រូវបានអ្នកជំនាញការមកពីជប៉ុនផងដែរ។
សម្តេចបវរធិបតីបានបន្ថែមថា អ្នកជំនាញការជប៉ុនបានសម្តែងការសោកស្តាយចំពោះការសម្រេចចិត្តរបស់កម្ពុជាក្នុងការដកខ្លួនចេញពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះនៅឆ្នាំ២០២៤ ដោយសារតែគម្រោងនេះមានប្រយោជន៍ក្នុងការបង្កើនសហថាមពលរវាងប្រទេសទាំងបី។
យ៉ាងនេះក្តីសម្តេចបវរធិបតី មានប្រសាសន៍ថា ទោះបីជារដ្ឋាភិបាលមើលឃើញពីប្រយោជន៍នៃ CLV-DTA ក៏ដោយ ក៏រដ្ឋាបាលកម្ពុជាបានសម្រេចចិត្តដកខ្លួន ដើម្បីជៀសវាងការមិនអស់ចិត្តពីប្រជាពលរដ្ឋ។ យ៉ាងណាមិញ កិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងប្រទេសទាំងបីនៅតែបន្ត ហើយការអភិវឌ្ឍន៍តំបន់នេះនៅតែជាគោលការណ៍អាទិភាពរបស់រដ្ឋាភិបាល ដោយមិនប៉ះពាល់ដល់អធិបតេយ្យជាតិឡើយ។
សម្តេចបវរធិបតី «អ្វីដែលសំខាន់គឺការអភិវឌ្ឍន៍របស់យើង បើទោះបីជាមាន ឬមិនមានCLV-DTA ឬក្របខ័ណ្ឌកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាមួយ ប៉ុន្តែយើងមាន មិនមែនបាត់អធិបតេយ្យទេ។ ប៉ុន្តែខ្ញុំនិយាយថា ទោះបីជាមានឬមិនមាន(CLV-DTA) ក៏ដោយ ការអភិវឌ្ឍន៍តំបន់នេះ ក៏ស្ថិតនៅក្នុងគោលការអទិភាពរបស់រដ្ឋាភិបាលដែរ»។
សូមជម្រាបថា ថ្ងៃទី២០ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៤ រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានសម្រេចចិត្តដកខ្លួនចេញពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍន៍ត្រីកោណ កម្ពុជា-ឡាវ-វៀតណាម (CLV-DTA) បន្ទាប់ពីអនុវត្តបានរយៈពេល ២៥ឆ្នាំ។
តាមសម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន ប្រធានព្រឹទ្ធសភាកម្ពុជា និងជាអ្នកផ្តួចផ្តើមគំនិតបង្កើតកិច្ចសហប្រតិបត្តិការCLV-DTAនេះ បានពន្យល់ថា មូលហេតុដែលនាំឱ្យកម្ពុជាសម្រេចដកខ្លួនចេញពីគម្រោងCLV-DTA គឺព្រោះតែកាលពីពេលកន្លងទៅនេះក្រុមជ្រុលនិយម បានចាប់យកប្រធានបទគម្រោងCLV-DTA នេះ ធ្វើជាអាវុធនយោបាយ មួលបង្កាច់ និងវាយប្រហារចំពោះរាជរដ្ឋាភិបាល ដោយការភូតកុហកឥតឈប់ឈរចំពោះប្រជាជនដែលបានធ្វើឲ្យប្រជាជនមួយចំនួនមានការភ័ន្តច្រឡំ ដូចជា ការចោទប្រកាន់ថា រាជរដ្ឋាភិបាលបានកាត់ទឹកដីនៃខេត្តទាំង ៤ នៃភាគឦសានឱ្យទៅបរទេសជាដើម ហើយថែមទាំងបានប្រើរឿងនេះ ញុះញង់ និងបំផុសបំផុលប្រជាជន ឱ្យចូលរួមអនុវត្តនូវផែនការ ១៨ សីហា ក្នុងការប៉ុនប៉ងអុកឡុកបង្កអស្ថិរភាពដល់សង្គមជាតិ។
លើកិច្ចការកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ពន្ថ័សម្ដេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានឲ្យដឹង «ឥលូវយើងកំពុងដាក់ក្នុងគម្រោងរៀបចំសាងសងផ្លូវ៧៨កន្លះ ពីបានលុង ទៅតំបន់កន្ទុយនាគ។ តំបន់កន្ទុយនាគ មិនដែលមានអ្នកណាបានទៅទេនៅខាងដីយើង (កម្ពុជា) បើចូលពីឥលូវគឺចោទពេក អ៊ីចឹងទាល់តែសុំចូលខាងវៀតណាមមកវិញ។ ខ្ញុំបានឲ្យបានគោលការណ៍ឯកឧត្តម ខ្វាន់ ស៊ាម ត្រូវពុះពារធ្វើឲ្យបានមិនថាវាត់ចម្ងាយណាទេ ត្រូវតែធ្វើឲ្យបានចូលពីដីខ្មែរដល់កន្ទុយនាគ ដើម្បីឲ្យកូនខ្មែរបានទៅមើលកន្លែងចុងមុំបីរវាងកម្ពុជា វៀតណាម ឡាវ ដើម្បីទៅដល់កន្លែងនោះ ដោយមិនឆ្លងកាត់ប្រទេសជិតខាង»។
សូមជម្រាបថា បច្ចុប្បន្នការកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធតាមព្រំដែនសម្រេចបានជាង ៩៥%ហើយ។ ក្នុងនោះខេត្តមណ្ឌលគិរីសម្រេច ១០០% មូលនិធិកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធតាមព្រំដែន ត្រូវបានបង្កើតឡើងតាមការប្រកាសរបស់សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត កាលពីថ្ងៃទី២៦ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤។
ការទទួលថវិកាចូលរួមមូលនិធិបានបិទបញ្ចប់នៅថ្ងៃទី៣១ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៤ ដោយប្រមូលបានថវិកាសរុបជិត ២៧លានដុល្លារអាមេរិក ក្នុងរយៈពេល៦៦ថ្ងៃ ពីការចូលរួមរបស់ប្រជាពលរដ្ឋប្រមាណ ៧២ម៉ឺននាក់ និង១០៥អង្គ។
ថវិកានេះត្រូវបានប្រើប្រាស់សម្រាប់គម្រោងសាងសង់ផ្លូវក្រវាត់ព្រំដែន ៤ខ្សែ មានប្រវែងសរុបប្រមាណ ២៥០គីឡូម៉ែត្រ នៅខេត្តមណ្ឌលគិរី និងរតនគិរី។ ក្នុងនោះ ផ្លូវក្រវាត់ព្រំដែននៅខេត្តមណ្ឌលគិរី មានប្រវែង ១៤៧,៤២គីឡូម៉ែត្រ ខណៈនៅខេត្តរតនគិរី មានប្រវែង ៩៧,៤៨គីឡូម៉ែត្រ។
សម្ដេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានគូសបញ្ជាក់ថា រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ក៏បានចរចាជាមួយប្រទេសជិតខាង ដើម្បីបើកច្រកទៅជាតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស សំដៅសម្រួលដល់ការធ្វើពាណិជ្ជកម្មបានកាន់តែល្អប្រសើរ ទំនិញឆ្លងកាត់ទៅវិញទៅមក និងបង្កើនភាពទាក់ទាញ។
សម្រាប់កិច្ចការអភិវឌ្ឈន៍ខេត្តនៅភូមិភាគឥសាន្តសម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានថ្លែងបញ្ជាក់ថា តាមរយៈកម្មវិធីពិសេសជំរុញការវិនិយោគខេត្តភាគឦសាន គឺគ្រប់ដណ្តប់លើវិស័យ កសិកម្ម កសិ-ឧស្សាហកម្ម និងទេសចរណ៍ ដោយបានប្រើប្រាស់វិធានការគាំទ្រ និងការវិនិយោគចំនួន៣ មានដូចជា៖ (១) វិធានការផ្នែកពន្ធដារ និងពន្ធគយ ដោយបានអនុគ្រោះសម្រាប់លើកទឹកចិត្តដល់អ្នកវិនិយោគនៅខេត្តភាគឦសាននេះ (២) ការផ្តល់ហិរញ្ញប្បទានក្រោមអត្រាការប្រាក់ទីផ្សារ (ទទួលបានការប្រាក់ទាបសម្រាប់ការវិនិយោគ) (៣) ការជួយកាត់បន្ថយថ្លៃដើមផលិតកម្ម ការសម្រួលនីតិវិធី និងគាំទ្រសកម្មភាពវិនិយោគ។
សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានថ្លែងដូចនេះថា « គិតត្រឹមថ្ងៃទី៧ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦ សម្រាប់ ៤ខេត្តនៅភាគឦសាននេះ យើងសរុបទទួលបានការស្នើសុំវិនិយោគ ៧២គម្រោង ក្នុងនោះគម្រោងស្នើសុំការវិនិយោគចំនួន ៥៧គម្រោង បានពិនិត្យ និងបន្តនីតិវិធី ហើយក្នុងចំនួន ៧២គម្រោងដែលបានដាក់នេះ ទុនវិនិយោគសរុប ២.៧ពាន់លានដុល្លារ»។
សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានបន្ថែមថា តាមរយៈគម្រោងទាំងនេះ នឹងអាចបង្កើតការងារជូនប្រជាពលរដ្ឋបានជិត ៨៣ ០០០នាក់, ហើយរដ្ឋាភិបាលនឹងនៅតែបន្តទទួលឱ្យមានការស្នើសុំធ្វើការវិនិយោគនៅតាមខេត្តភាគឦសាននេះជាបន្តទៅទៀត ដើម្បីបង្កើតការងារជូនប្រជាពលរដ្ឋ។
