កម្ពុជាមានអោនភាពពាណិជ្ចកម្មជាមួយចិន១០ដងក្នុងការរកស៊ីជាមួយគ្នាបើប្រៀជាមួយអាមេរិកកម្ពុជាខ្លាំងជាង
21-September-2026 / សេដ្ឋកិច្ច
ភ្នំពេញ៖ បើទោះបីជាប្រទេសចិនឈរលំដាប់លេខ១ក្នុងការរកស៊ីបណ្តាក់ទុននៅកម្ពុជាក្តីក៏ការនាំចេញពីកម្ពុជាទៅកាន់ប្រទេសចិននៅមានឱនភាពច្រើនបើប្រៀបជាមួយអាមេរិក។ការនាំចេញ-នាំចូលទំនិញរវាងកម្ពុជា និងអាមេរិក នៅក្នុងរយៈពេល ៩ ខែដំបូងឆ្នាំ ២០២៣ មានទឹកប្រាក់សរុបជាង ៧ ពាន់លានដុល្លារ ធ្លាក់ចុះតិចតួចធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នាឆ្នាំ ២០២២។ នេះបើតាមអគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា (GDCE)។
តារាងស្ថិតិរបស់ GDCE ឱ្យដឹងថា ចាប់ពីខែមករា-ខែកញ្ញា ឆ្នាំ ២០២៣ ការធ្វើពាណិជ្ជកម្មនៃប្រទេសទាំង ២ មានទឹកប្រាក់សរុប ៧,០៨ ពាន់លានដុល្លារ ធ្លាក់ចុះ ៣ ភាគរយធៀបនឹងរយៈពេល ៩ ខែឆ្នាំ ២០២២ ដែលមាន ៧,៣ ពាន់លានដុល្លារ ដែលនៅក្នុងនោះទំនិញកម្ពុជានាំទៅអាមេរិក មានតម្លៃ ៦,៩ ពាន់លានដុល្លារ ថយចុះ ២,១ ភាគរយ និងទំនិញអាមេរិកនាំមកកម្ពុជា ១៨១,០២ លានដុល្លារ ថយចុះ ២៧,៨ ភាគរយ។បើផ្អែកតាមតួលេខខាងលើ គឺជញ្ជីងពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជាមានឧត្តមភាព ៦,៧២ ពាន់លានដុល្លារ ខណៈរយៈពេលដូចគ្នាឆ្នាំ ២០២២ មានចំនួន ៦,៨ ពាន់លានដុល្លារ។ ប្រទេសអាមេរិកគឺជាដៃគូពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិធំទី ២ របស់កម្ពុជា ដោយមានចំណែក ២០,១៣ ភាគរយនៃទំហំពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិសរុបរបស់កម្ពុជា ក្នុងរយៈពេល ៩ ខែ ឆ្នាំ ២០២៣ ដែលមានចំនួន ៣៥,១៦ ពាន់លានដុល្លារ។
ដោយឡែកសម្រាប់ការរកស៊ីជាមយយចិនវិញបើយោងតាមទិន្នន័យពាណិជ្ជកម្ម ដែលចេញផ្សាយដោយអគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា បានបង្ហាញថា៖ ប្រទេសចិន នៅតែបន្តឈរលេខរៀងទី១ មានទំហំពាណិជ្ជកម្មធំជាងគេ បន្ទាប់ពីអាមេរិក មានចំនួនជាង ៧ពាន់លានដុល្លារ វៀតណាម ៤.៧ពាន់លានដុល្លារ ថៃ ២.៨ពាន់លានដុល្លារ និងជប៉ុន សម្រេចបាន ១.៣ពាន់លានដុល្លារ។ ចិន គឺជាដៃគូពាណិជ្ជកម្ម ដ៏ធំបំផុតរបស់កម្ពុជា ដែលមានទំហំពាណិជ្ជកម្មជាង ៩ ពាន់លានដុល្លារ គិតត្រឹមរយៈពេល ៩ខែ ចាប់ពីខែមករា ដល់កញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣នេះ ពោលគឺកើនឡើង ៣.៤ភាគរយ បើធៀនឹងរយៈពេលដូចគ្នា ឆ្នាំ ២០២២ មានចំនួន ៨.៧ ពាន់លានដុល្លារ។
ចំពោះផលិតផលនាំចេញសំខាន់ៗរបស់កម្ពុជា ទៅកាន់ប្រទេសចិន រួមមាន៖ សម្លៀកបំពាក់ គ្រឿងចក្រ និងឧបករណ៍អគ្គិសនី ផលិតផលស្បែកជើង ទំនិញស្បែក គ្រាប់ធញ្ញជាតិ គ្រឿងសង្ហារិម កៅស៊ូ ផ្លែឈើ បន្លែ គុជ ប្រដាប់ក្មេងលេង និងវាយនភណ្ឌ។ ចំណែកទំនិញនាំពីចិនមកវិញ មានដូចជា ក្រណាត់ចាក់ ក្រណាត់ត្បាញពីកប្បាស គ្រឿងចក្រ ដែក គ្រឿងសំណង់ផ្សេងៗ បរិក្ខារ គ្រឿងអេឡិចត្រូនិក វត្ថុធាតុពីប្លាស្ទិក អាលុយមីញ៉ូម ក្រដាស និងក្រដាសកាតុងជាដើម។ជាក់ស្តែងបើយោងតាមអគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា បានឱ្យដឹងទៀតថា កាលពីឆ្នាំ ២០២២កន្លងទៅ ទំហំពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា-ចិន មានចំនួនសរុប ១១ ៦៨៦,១៦៤ លានដុល្លារ កើនឡើង ៤,៤ ភាគរយធៀបឆ្នាំ ២០២១ ក្នុងនោះកម្ពុជា នាំទំនិញទៅទីផ្សារប្រទេសចិន ១ ២៤០,៦៣ លានដុល្លារ ថយចុះ ១៧,៩ ភាគរយ និងទំនិញនាំចូលពីចិន មាន ចំនួន ១០ ៤៤៥,៥៣៣ លានដុល្លារ កើន ៧,៩ ភាគរយ។
កម្ពុជា-ចិន បានក្លាយជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រ និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការគ្រប់ជ្រុងជ្រោយចាប់ពីឆ្នាំ២០១០កន្លងមក។ ចក្ខុវិស័យរបស់រដ្ឋាភិបាលនៃប្រទេសទាំង២ កម្ពុជា-ចិន ក្នុងក្របខណ្ឌ គោលនយោបាយវិថីសូត្រ ខ្សែក្រវ៉ាត់សេដ្ឋកិច្ច និងផ្លូវសូត្រសមុទ្រសតវត្ស៍ទី២១ បានប្តេជ្ញាខិតខំរួមគ្នា ជំរុញការកសាងសហគមន៍ជោគវាសនាតែមួយ កម្ពុជា-ចិន និងប្តេជ្ញាជំរុញទំហំពាណិជ្ជកម្មទ្វេភាគីឱ្យកើនឡើងលើស ១២ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក ក្នុងឆ្នាំ២០២៣នេះ.។អ្នកស្រាវជ្រាវសេដ្ឋកិច្ចនៃរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា លោក ហុង វណ្ណៈ ថ្មីៗនេះបានប្រាប់ថា បើនិយាយពីទំនាក់ទំនងការទូត និងពាណិជ្ជកម្ម គឺប្រទេសទាំង ២ បានធ្វើជាមួយគ្នារាប់រយឆ្នាំមកហើយ។ ដោយសារប្រទេសចិន មានប្រជាជនច្រើន និងសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចខ្លាំងដូច្នេះបរិមាណទំនិញដ៏ច្រើនដែលប្រទេសចិននាំមកកម្ពុជា វាមិនមែនជារឿងចម្លែកទេ។
លោកបន្តថា សម្រាប់ចំនួនទឹកប្រាក់ដែលចិននាំទំនិញមកកម្ពុជាច្រើនក្នុងពេលនេះ គឺដោយសារភាគច្រើននៃទំនិញទាំងអស់នោះ គឺជាវត្ថុធាតុដើម ឬគ្រឿងផ្សំគាំទ្រឱ្យសកម្មភាពផលិតសម្រាប់នាំចេញទៅលក់នៅទីផ្សារអន្តរជាតិ។លោកអះអាងថា៖ «ទោះបីទំហំពាណិជ្ជកម្មរវាងប្រទេសទាំង ២ កើនឡើងប៉ុន្តែសម្រាប់កម្ពុជាវាអាចមានសញ្ញាមិនល្អខ្លះ ដោយសារការនាំចេញរបស់ខ្លួនធ្លាក់ចុះ។ កម្ពុជាត្រូវតែខិតខំធ្វើពិពិធកម្ម ទំនិញនាំចេញរបស់ខ្លួនបន្ថែមទៀត ដើម្បីលើកកម្ពស់សមត្ថភាពនាំចេញឱ្យបានកាន់តែខ្លាំង»។
