២៣តុលា២០២៣ខួបនៃការផ្សះផ្សាជាតិ មកជាការគ្រប់គ្រងធ្លុងមួយ
23-October-2023 / ផ្សេងៗ
ភ្នំពេញ៖សម្តេចមហាបវរធិបតីហ៊ុនម៉ាណែតនាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាអាណត្តិទី៧នៃរដ្ឋសភានាព្រឹកថ្ងៃទី២៣ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៣នេះ បានបញ្ជាក់ថាតាមបណ្តាញសង្គមតេលេក្រាមថា«២៣ តុលា ១៩៩១ - ២៣ តុលា ២០២៣ មហារដ្ឋបុរសមួយអង្គ និងមួយរូប បានពួនជ្រំ និងដឹកនាំកម្ពុជា ដោយ កិច្ចចរចាសន្តិវិធី ក្នុងការបង្រួមបង្រួម និងផ្សះផ្សាជាតិពីការបែកបាក់ពហុភាគីមកជាធ្លុងមួយក្នុងស្មារតី “ខ្មែរតែមួយ បុព្វហេតុតែមួយ” ដែលនេះជាកាលានុវត្តភាព និងជាមូលដ្ឋានគ្រឹះដ៏សំខាន់សម្រាប់ការស្តារនិងអភិវឌ្ឍជាតិឱ្យរីកចម្រើនគ្រប់វិស័យ»។
ដោយឡែកតាមរយៈបណ្តាញទំនាក់ទំនងសង្គមតេលេក្រាមដែរស្ថាបនិកកិច្ចព្រមព្រៀង២៣តុលា សម្តចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន ប្រធានក្រុមឧត្តមប្រឹក្សាផ្ទាល់ព្រះមហាក្សត្រ បានរម្លឹកថា ថ្ងៃទី២៣ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៣នេះ គឺជាខួប ៣២ឆ្នាំ (២៣ តុលា ១៩៩១-២៣ តុលា ២០២៣) នៃកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាព ទីក្រុងប៉ារីស។ ៣២ឆ្នាំមុន ពោលគឺនៅថ្ងៃទី២៣ ខែតុលា ឆ្នាំ១៩៩១ ភាគីទាំង៤ របស់កម្ពុជារួមមាន សម្តេចហ៊ុន សែន តំណាងឱ្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាចលនាតស៊ូហ្វ៊ុនស៊ិនប៉ិចដែលតំណាងដោយសម្តេចព្រះ នរោត្តម សីហនុ និងសម្តេចក្រុមព្រះ នរោត្តម រណប្ញទ្ឋិ រណសិរ្សជាតិរំដោះប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ ដែលតំណាងដោយ លោក សឺន សាន និង ក្រុមចលនាកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ (ប៉ុលពត) តំណាងដោយ លោក ខៀវ សំផន បានឈានទៅចុះហត្ថលេខា លើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាព នៅទីក្រុងប៉ារីស ប្រទេសបារាំង ក្រោមវត្តមានសាក្សីមកពី១៨ប្រទេស រួមទាំងអគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ (UN) ផងដែរ ដើម្បីបញ្ចប់សង្គ្រាមស៊ីវិលនៅកម្ពុជា។
សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានបន្តថា មុននឹងឈានមកដល់កិច្ចព្រមព្រៀងនាទីក្រុងប៉ារីស ២៣ តុលា គឺសម្តេចផ្ទាល់ បានជួបពិភាក្សាដំបូងបំផុតជាមួយ អតីតព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ សម្តេចព្រះ នរោត្តម សីហនុ នៅថ្ងៃទី០២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៨៧ នៅ FERE-EN-TARDENOIS នៅប្រទេសបារាំង ដែលការចរចានេះ មានសេចក្តីប្រកាសរួមឡាយព្រះហស្តលេខាដោយ សម្តេចព្រះ នរោត្តម សីហនុ និង សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ដែលហៅថា (ជំនួបចរចា សីហនុ-ហ៊ុន សែន នៅ FERE-EN-TARDENOIS ថ្ងៃទី០២-០៤ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៨៧)។ បន្ទាប់មកក៏មានកិច្ចចរចាបន្តរវាង សីហនុ-ហ៊ុន សែន លើកទី ២ ប្រព្រឹត្តឡើងនៅថ្ងៃទី២០-២១ ខែមករា ឆ្នាំ១៩៨៨ នៅ SAINT-GERMAIN-EN-LAYE ប្រទេសបារាំង និងនៅទីកន្លែងផ្សេងៗមួយចំនួនទៀត។
ប្រភពដដែល បានបន្ថែមទៀតថា ទោះបីមានកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពប៉ារីស ២៣ តុលា ១៩៩១ ក៏ពិតមែន ។ប៉ុន្តែសង្គ្រាមស៊ីវិលនៅកម្ពុជានៅបន្តដែលបង្កដោយភាគីកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ (ប៉ុលពត)។ ក្រោមនយោបាយ ឈ្នះ-ឈ្នះ របស់សម្តេច ហ៊ុន សែន គឺបានបញ្ចប់សង្គ្រាមស៊ីវិលទាំងស្រុង នៅឆ្នាំ១៩៩៨ ដែលកម្ពុជាទូទាំងប្រទេស បានស្គាល់នូវសន្តិភាពពេញលេញ និងសម្បូរសប្បាយរហូតមកដល់សព្វថ្ងៃ។
សូមបញ្ជាក់ជូនថា ថ្ងៃទី២៣ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៣នេះ គឺខួបទី ៣២ នៃកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីស ។
តែសម្រាប់អ្នកនៅក្រៅរដ្ឋាភិបាលវិញយល់ថា រដ្ឋាភិបាលបានដើរចាកគន្លងកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ ខណៈរដ្ឋធម្មនុញ្ញចេះតែត្រូវបានកែប្រែ បន្តបន្ទាប់។លោក ស្រ៊ុន ស្រ៊នដែល ជាសកម្មជននៃកិច្ចព្រមព្រមព្រៀងក្រុងប៉ារីសម្នាក់បាន លើកឡើងថា ភាគីហត្ថលេខីមិនត្រូវ«ឈរអោបដៃ»មើលការរំលោភកិច្ចព្រមព្រៀងក្រុងប៉ារីសនោះទេ ខណៈពលរដ្ឋខ្មែរកាន់តែសកម្មឡើងក្នុងការឃ្លាំមើលការអនុវត្តកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ។សួមបញ្ជាក់ថាភាគីខ្មែរដែលបានចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងទីក្រុងប៉ារិស២៣តុលាឆ្នាំ១៩៩១ដែលកាលនោះមានប្រទេសសំខាន់ៗចំនួន១៨បានចុះហត្ថលេខាធ្វើជាសាក្ស៊ីផងដែរនៅសល់តែសម្តេចតេជោហ៊ុនសែនតែប៉ុណ្ណោះដែលទទួលបានផលក្រៅពីនេះភាគីម្ខាងទៀតខ្លះបានស្លាប់ជាប់គុកនិងខ្លះបានចុះចូលជាមួយស្ថាបនិកដែលជានាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃអតីតរបបរដ្ឋកម្ពុជាអស់ទៅហើយ។ក្រៅពីរបបអតីតរដ្ឋកម្ពុជាដែលទទួលបានផលពីកិច្ចព្រមព្រៀងក៏នៅមានស្ថាបនិកម្ខាងទៀតផងដែរគឺសម្តេចព្រះបរមរតនៈកោដិនរោត្តមសីហនុដែលតាមរយៈកិច្ចព្រមព្រៀងនិងភាពប៉ិនប្រសប់ក្នុងការឆក់ឱកាសនយោបាយព្រះអង្គបាននាំមកវិញនៅរបបរាជានិយមដែលត្រូវបានលោកសេនាប្រមុខលន់នល់ធ្វើរដ្ឋប្រហារទម្លាក់កាលពីថ្ងៃទី១៨មិនាឆ្នាំ១៩៧០។
