កម្ពុជាអះអាងពីការពង្រឹងសាមគ្គីភាពកម្ពុជាអាមេរិកក្នុងវត្តមានរដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិអាមេរិកនៅកម្ពុជា
ភ្នំពេញ៖រដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិសហរដ្ឋអាមេរិក លោក ឡយ អូស្ទីន បានដឹកនាំគណៈប្រតិភូ អញ្ជើញមកដល់ប្រទេសកម្ពុជានៅវេលាម៉ោងប្រមាណ ៩ព្រឹកនៅថ្ងៃទី៤ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៤នេះ។
នៅស្រុកខ្មែរបន្ទាប់ពីបានជួបសម្តែងការគួរសម និងពិភាក្សាការងារជាមួយសម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ប្រធានព្រឹទ្ធសភាដែលក្នុងនោះសម្តេចតឹជោសុំឲ្យអាមេរិកយល់ពីគ្នាឲ្យបានច្រើននិងសុំឲ្យដកកម្ពុជាចេញពីការប្រកួតប្រជែងភូមិសាស្ត្រនយោភាយលោក ឡយ អូស្ទីន រដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិអាមេរិក បានបន្ត ចូលជួបសម្តែងការគួរសម និងពិភាក្សាការងារ ជាមួយសម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា។
លោក Lloyd James Austin III បានថ្លែងអំណរគុណចំពោះសម្តេចធិបតី ដែលបានឆ្លៀតពេលវេលាដ៏មមាញឹកអនុញ្ញាតឱ្យរូបលោក និងគណៈប្រតិភូ ចូលជួប។ ក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចលើកទី២នេះ លោកមានគោលបំណងពង្រឹង និងពង្រីកទំនាក់ទំនង និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាមួយកម្ពុជា លើវិស័យជាច្រើនដែលប្រទេសទាំងពីរអាចធ្វើការរួមគ្នា ជាពិសេសលើវិស័យការពារជាតិ ដោយសហរដ្ឋអាមេរិកនឹងត្រៀមខ្លួនរួចជាស្រេចក្នុងការធ្វើការងាររួមគ្នាយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយកម្ពុជា ដើម្បីរៀបចំដាក់ចេញនូវយន្តការក្នុងការកសាងទំនាក់ទំនង និងសហប្រតិបត្តិការរវាងគ្នា ឱ្យកាន់តែប្រសើរបន្ថែមទៀត។
លោករដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិ ក៏បានបង្ហាញក្តីសោមនស្សរីករាយក្នុងការធ្វើការយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ដែលនឹងធ្វើជាប្រទេសសម្របសម្រួលកិច្ចសន្ទនាការពារជាតិ អាមេរិក-អាស៊ាន ក្នុងឆ្នាំ២០២៤ នាពេលខាងមុខនេះ។ បន្ថែមលើនេះ លោករដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិ ក៏បានសម្តែងនូវការកោតសរសើរអំពីជំនាញបោសសម្អាតមីនរបស់កងទ័ពកម្ពុជា ហើយលោកមានជំនឿជាក់ថា សហរដ្ឋអាមេរិក និងកម្ពុជានឹងបន្តកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើវិស័យបោសសម្អាតមីននេះបន្ថែមទៀត។ លោករដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិ ក៏បានគូសបញ្ជាក់អំពីការផ្លាស់ប្ដូរនូវកិច្ចពិគ្រោះយោបល់ និងការផ្លាស់ប្ដូរទស្សនៈររវាងកម្ពុជា និងសហរដ្ឋអាមេរិក ដើម្បីពង្រឹង និងពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការបន្ថែមទៀត រវាងប្រទេសទាំងពីរ។
សម្តេចធិបតី បានស្វាគមន៍ចំពោះវត្តមានរបស់ លោក Lloyd James Austin III និងគណៈប្រតិភូ ព្រមទាំងបានអរគុណ និងបានវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងទំនាក់ទំនងល្អរវាងកម្ពុជា និងសហរដ្ឋអាមេរិក ហើយតាមរយៈដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់ លោករដ្ឋមន្ត្រីមកព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជានាឱកាសនេះ កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងទំនាក់ទំនងរវាងប្រទេសទាំងពីរនឹងកាន់តែត្រូវបានពង្រឹង និងពង្រីកបន្ថែមទៀត ជាពិសេសលើវិស័យការពារជាតិ។ ជាមួយគ្នានេះ សម្តេចធិបតី ជឿជាក់ថា ដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់លោករដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិនឹងផ្ដល់នូវកាលានុវត្តភាពថ្មីក្នុងការពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើវិស័យការពារជាតិរវាងប្រទេសទាំងពីរ ដែលរួមមាន ការប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងភេរវកម្ម ការជួញដូរមនុស្ស និងការជួញដូរគ្រឿងញៀន ជាដើម។
សម្ដេចធិបតី និងលោករដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិ ក៏បានពិភាក្សា និងផ្លាស់ប្ដូរយោបល់គ្នាលើបញ្ហាសន្តិសុខ និងស្ថិរភាពក្នុងតំបន់ និងអន្តរជាតិ ដើម្បីចូលរួមក្នុងការកសាងសន្តិភាព ស្ថិរភាព សាមគ្គីភាព និងវិបុលភាពនៅក្នុងតំបន់ និងអន្តរជាតិ ក៏ដូចជាផ្ដល់នូវអត្ថប្រយោជន៍ទៅវិញទៅមករវាងប្រទេសទាំងពីរ។ សម្ដេចធិបតី ក៏បានស្នើឱ្យ លោករដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិ បន្តនូវកិច្ចសហប្រតិបត្តិការឡើងវិញលើវិស័យមួយចំនួន ដូចជាការផ្លាស់ប្ដូរនិស្សិតផ្នែកកងទ័ពរវាងប្រទេសទាំងពីរ និងកិច្ចប្រតិបត្តិការលើការធ្វើសមយុទ្ធយោធារវាងកងទ័ពកម្ពុជា-សហរដ្ឋអាមេរិក ព្រមទាំងបានជូនពរលោករដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិ ឱ្យទទួលបានជោគជ័យក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចនៅកម្ពុជា និងធ្វើមាតុភូមិនិវត្តន៍ប្រកបដោយសុវត្ថិភាព។
នៅក្នុងជំនួបពិភាក្សាការងារជាមួយ នាយឧត្តមសេនីយ៍ ទៀ សីហា ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិ, លោក ឡយ អូស្ទីន (Lloyd Austin) រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិអាមេរិក បានបង្ហាញជំហររួមគ្នា ក្នុងកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការទ្វេភាគីលើវិស័យការពារជាតិឡើងវិញ។ នៅទីស្តីការក្រសួងការពារជាតិកម្ពុជា នាយឧត្ដមសេនីយ៍ ទៀ សីហា បានសម្ដែងការស្វាគមន៍ចំពោះលោក ឡយ អូស្ទីន (Lloyd Austin) និងគណៈប្រតិភូ ដែលបានមកបំពេញទស្សនកិច្ចនៅកម្ពុជាជាលើកទី២ និងបានថ្លែងអំណរគុណចំពោះរដ្ឋាភិបាល កងទ័ពសហរដ្ឋអាមេរិក ដែលបានយកចិត្តទុកដាក់ជួយឧបត្ថម្ភគាំទ្រដល់រាជរដ្ឋាភិបាល កងទ័ព និងប្រជាជនកម្ពុជា ក្នុងការស្តារ និងអភិវឌ្ឍន៍សង្គម-សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ជាពិសេសការជួយពង្រឹង និងលើកកម្ពស់សមត្ថភាពកងយោធពលខេមរភូមិន្ទ រួមទាំងកងរក្សាសន្តិភាពកម្ពុជាទៅបំពេញបេសកកម្មរក្សាសន្តិភាពរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ នាពេលកន្លងមក។
ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ទៀ សីហា បានជម្រាបជូន លោក ឡយ អូស្ទីន (Lloyd Austin) ថា រាជរដ្ឋាភិបាលនីតិកាលទី៧ នៃរដ្ឋសភា ក្រោមការដឹកនាំរបស់ សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃកម្ពុជា បានចាត់ទុកការធ្វើទំនើបកម្មវិស័យការពារជាតិ ជាការងារអាទិភាព។ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ទៀ សីហា បានសំណូមពរលោក ឡយ អូស្ទីន (Lloyd Austin) បន្តពង្រឹងលើកកម្ពស់ក្រុមកិច្ចសន្ទនាគោលនយោបាយការពារជាតិ, ក្រុមពិភាក្សាទ្វេភាគីការពារជាតិ និងក្រុមសម្របសម្រួលកិច្ចសហប្រតិបត្តិការយោធា ធ្វើការឱ្យបានជិតស្និទ្ធឡើងវិញជាមួយភាគីអាមេរិក ក្នុងការរៀបចំគោលនយោបាយ ផែនការសកម្មភាពស្ដីពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការយោធាកម្ពុជា-អាមេរិក ដោយផ្តោតលើកិច្ចសន្ទនាគោលនយោបាយ និងពិគ្រោះយោបល់, ការកសាងសមត្ថភាពយោធិន, ប្រតិបត្តិការរក្សាសន្តិភាព និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជំនាញកងទ័ពជើងគោក ជើងទឹក ជើងអាកាសប្រទេសទាំងពីរកម្ពុជា-អាមេរិក។
ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ទៀ សីហា និងលោក Lloyd Austin បានបង្ហាញជំហររួមគ្នាក្នុងកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការទ្វេភាគីកម្ពុជា-អាមេរិកឡើងវិញ តាមរយៈការផ្លាស់ប្តូរទស្សនកិច្ច, ប្រតិបត្តិការរក្សាសន្តិភាព «លើកកម្ពស់ការចូលរួមកងកម្លាំងរក្សាសន្តិភាពជាស្ត្រី (យេនឌ័រ), ជួយហ្វឹកហ្វឺនកងរក្សាសន្តិភាព, ការបោសសំអាតមីន និងយុទ្ធភណ្ឌមិនទាន់ផ្ទុះ» ការបញ្ជូនសិក្ខាកាមទៅសិក្សាជំនាញទ័ពជើងគោក ជើងទឹក ជើងអាកាស នៅសាលា West Point សហរដ្ឋអាមេរិក និងការបណ្តុះបណ្តាលវគ្គជំនាញបច្ចេកទេសផ្សេងៗ។
ក្រសួងការពារជាតិកម្ពុជា បានចាត់ទុកថា នេះជាទស្សនកិច្ចផ្លូវការជាប្រវត្តិសាស្ត្រ លើកដំបូង មកកាន់ប្រទេសកម្ពុជា ដែលធ្វើឡើងដើម្បីបន្តពង្រឹង និង ពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការល្អរវាងប្រទេសទាំងពីរ កម្ពុជា- អាមេរិក ដែលមានជាង៧០ឆ្នាំមកហើយ ជាពិសេសតាមរយៈ ការជំរុញការអនុវត្ត កិច្ចសហប្រតិបត្តិការរបស់រដ្ឋាភិបាលទាំងពីរ។
លោក ឡយ អូស្ទីន និងសម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត ជាអតីតនិស្សិតបញ្ចប់ការសិក្សាសាលាបណ្ឌិតយោធារបស់អាមេរិក West Point។ លោក ឡយ អូស្ទីន បញ្ចប់ការសិក្សានៅ West Point ឆ្នាំ១៩៧៥ រីឯសម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត បញ្ចប់ការសិក្សានៅ West Point ឆ្នាំ១៩៩៩។សូមបញ្ជាក់ថា ដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់លោក ឡយ អូស្ទីន នៅកម្ពុជានាពេលនេះ គឺជាលើកទី២ហើយ។ កាលឆ្នាំ២០២២ លោក ឡយ អូស្ទីន ធ្លាប់បានអញ្ជើញមកកម្ពុជាម្តងផងដែរ ដើម្បីចូលរួមកិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិអាស៊ានបូកលើកទី៩។
រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិសហរដ្ឋអាមេរិកលោក ឡយ អូស្ទីន (Lloyd Austin) ក្នុងដំណើរទស្សនកិច្ចរយៈពេលខ្លីដ៏កម្រ នេះធ្វើឡើងក្រោមគោលបំណងផ្លាស់ប្តូរនូវអ្វីខ្លះៗ ដែលជាការកេងចំណេញរបស់ទីក្រុងប៉េកាំងទៅលើទឹកដីកម្ពុជា ស្របពេលកំពុងមានការព្រួយបារម្ភកាន់តែខ្លាំង ចំពោះការកើនឡើងនៃវត្តមានរបស់ចិននៅលើមូលដ្ឋានទ័ពជើងទឹកដ៏សំខាន់របស់ប្រទេសកម្ពុជា។ នេះបើយោងតាមការផ្សាយដោយសារពត៌ Reuters នៅថ្ងៃទី០៤ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៤។
លោក ឡយ អូស្ទីន (Lloyd Austin) រដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិសហរដ្ឋអាមេរិក បានបញ្ជាក់ពីការអញ្ជើញទៅដល់ទីក្រុងភ្នំពេញរបស់លោកជាមួយនឹងការប្រកាសនៅលើបណ្តាញផ្សព្វផ្សាយសង្គម X នៅថ្ងៃអង្គារនេះ។ រដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិអាមេរិករូបនេះបាននិយាយថា “នេះមិនមែនជាដំណើរទស្សនកិច្ចដែលនាំយកនិងសម្រេចបានសមិទ្ធផលសំខាន់ៗនោះទេ។ យើងពិតជាបានសម្លឹងឃើញយ៉ាងច្បាស់អំពីបញ្ហាប្រឈមមួយចំនួន ដែលយើងធ្លាប់មានលើភាគីទាំងសងខាងរវាងសហរដ្ឋអាមេរិក និងកម្ពុជានាពេលកន្លងមក។ ខ្ញុំគិតថាយើងនឹងនិយាយដោយផ្ទាល់ និងច្បាស់លាស់ អំពីរបៀបដែលយើងមើលឃើញពីផលប៉ះពាល់របស់សហរដ្ឋអាមេរិក”។
សូមជម្រាបថា ការកើនមានក្តីបារម្ភរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកនេះ បន្ទាប់ពីមានការសម្រេចចិត្តរបស់ប្រទេសកម្ពុជា ក្នុងការអនុញ្ញាតឱ្យចិនអភិវឌ្ឍមូលដ្ឋានទ័ពជើងទឹកនៅឆ្នេរសមុទ្ររាម ដែលជាទីតាំងផ្លូវទឹកដ៏សំខាន់មួយក្នុងខេត្តព្រះសីហនុ បានធ្វើឱ្យទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោនព្រួយបារម្ភថា កម្ពុជានឹងផ្តល់ឱ្យទីក្រុងប៉េកាំងនូវប៉ុស្តិ៍ថ្មីមួយនៅជិតសមុទ្រចិនខាងត្បូង ដែលចិនទាមទារការត្រួតត្រាភាគច្រើន។ យ៉ាងណា បន្ថែមពីលើការព្រួយបារម្ភរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកនេះ កាលពីខែមុនប្រទេសចិនបានបញ្ជូននាវាចម្បាំងពីរគ្រឿងទៅកាន់ប្រទេសកម្ពុជា និងទីម័រខាងកើតក្នុងដំណើរទេសចរណ៍ដែលនឹងមានរយៈពេលរហូតដល់ពាក់កណ្តាលខែមិថុនានេះ។
មុនពេលមានការធ្វើឱ្យប្រសើរឡើង ដោយមូលនិធិជំនួយដែលផ្តល់ដោយប្រទេសចិនកាលពីខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២២ មូលដ្ឋានទ័ពជើងទឹកឆេ្នរសមុទ្ររាម ធ្លាប់ជាកន្លែងនៃការហ្វឹកហ្វឺន និងសមយុទ្ធកងទ័ពជើងទឹករួមគ្នាមួយចំនួនរវាងសហរដ្ឋអាមេរិក និងកម្ពុជា។ ក្រោយមកកម្ពុជាបានរុះរើអគារ ដែលបានសាងសង់ដោយសហរដ្ឋអាមេរិកនៅក្នុងខែតុលា ឆ្នាំ២០២០។តែ កម្ពុជាធ្លាប់បញ្ជាក់ថា កម្ពុជាមិនអនុញ្ញាតឱ្យមានការដាក់មូលដ្ឋានទ័ពបរទេសនៅក្នុងទឹកដីរបស់ខ្លួនដាច់ខាត មិនថាទ័ពចិន ឬទ័ពបរទេសណាក៏ដោយ។ ចំពោះការអភិវឌ្ឍនៅមូលដ្ឋានទ័ពរាម គឺជាការអភិវឌ្ឍដើម្បីពង្រឹងសមត្ថភាពកងទ័ពជើងទឹករបស់ខ្លួនប៉ុណ្ណោះ។ និយាយពីទំនាក់ទំនងអន្ដរជាតិវិញ កម្ពុជាក៏អះអាងដែរថា ខ្លួនចង់បង្កើនទំនាក់ទំនងជាមួយគ្រប់ប្រទេសទាំងអស់មិនមែនតែចិនទេ ឱ្យតែប្រទេសនោះផ្ដល់តម្លៃស្មើមុខស្មើមាត់ក្នុងនាមជារដ្ឋអធិបតេយ្យភាពមួយ៕
