ដោយមានការគាំទ្រពីចិននិងរុស្ស៊ីរបរសឹកភូមាប្រហារជីវិតអ្នកប្រជាធិបតេយ្យឌឺអាស៊ាននិងសហគមន៍អន្តរជាតិ
15-March-2026 / ព័ត៌មានអន្តរជាតិ
មីយ៉ាន់ម៉ា៖ ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយរដ្ឋ ចុះផ្សាយនៅថ្ងៃទី២៥ ខែកក្កដាបានឲ្យដឹងថារបបយោធាភូមាបានប្រហារជីវិតសកម្មជនប្រជាធិបតេយ្យ៤នាក់ ដោយចោទប្រកាន់ថា ជាអ្នកអនុវត្ត"អំពើភេរវកម្ម"។ នេះជាការប្រហារជីវិតលើកដំបូងរបស់ប្រទេសជាសមាជិកអាស៊ានមួយ ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានទសវត្សរ៍ចុងក្រោយ។ដោយទទួលបានការគាំទ្រពីចិននិងរុស្ស៊ីលើរបបលោកមីនអុងឡាំង ការប្រហារជីវិតសកម្មជនភូមាពេលនេះ ត្រូវគេមើលឃើញថាជាការផ្គើនមួយទៅនឹង សហគមន៍អាស៊ាន ដែលបានផាត់ភូមាចេញនៅក្នុងកិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអាស៊ានលើកទី៥៥ នៅដើមខែសីហាខាងមុខកដូចជាការអំពាវនាវរបស់ប្រធានអាស៊ានពិសេសកិច្ចព្រមព្រៀងជាឯកច្ឆន៥ចំណុចរបស់អាស៊ាននៅឡើយ។
ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយរដ្ឋភូមា The Irrawaddyបានឲ្យដឹងថា៖អ្នកទាំង ៤រូបនោះរួមមានអតីតសមាជិកសភាលោក Phyo Zeya Thaw ហើយនិងសកម្មជនប្រជាធិបតេយ្យរួមនិងជាអ្នកនិពន្ធគឺលោក Ko Jimmyជាអតីតមេដឹកនាំចលនានិស្សិតដ៏ល្បីឈ្មោះ ដែលធ្លាប់ចេញមុខប្រឆាំងរបបសឹកភូមាកាលពីឆ្នាំ១៩៨៨ និងលោក Hla Myo Aung ហើយនិង Aung Thura Zawor ជាអតីតសមាជិកសភាមកពីគណបក្ស លោកស្រី អ៊ុងសាន ស៊ូជី ក្រោមការចោទប្រកាន់ថាបានផ្សំគំនិតផ្ដល់ការណែនាំ និងរៀបចំផែនដើម្បីបង្កភាពចលាចលប្រឆាំងទៅនឹងរដ្ឋាភិបាល ដែលរបបដឹកនាំយោធាមីយ៉ាន់ម៉ាធ្លាប់បានប្រកាសឱ្យដឹងកាលពីក្នុងខែមិថុនាកន្លងទៅ ដោយរងការរិះគន់យ៉ាងខ្លាំងពីមតិសហគមន៍អន្តរជាតិ។
ករណីកាត់ទោសប្រហារជីវិតនេះរដ្ឋាភិបាលបង្រួបបង្រួមជាតិនៃគណៈបក្សសម្ព័ន្ធភាពជាតិដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យរបស់លោកស្រីអ៊ុងសានស៊ូជី រួមនិងក្រុមអ្នកស្នេហាលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យរបស់ក្រុមមេដឹកនាំជនជាតិភាគតិចក្នុងប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ាមានការខឹងសម្បារនិងបានធើ្វការថ្កោលទោសយ៉ាងខ្លាំងទៅលើអំពើដ៏សាហាវព្រៃផ្សៃមួយនេះ ហើយថែមទាំងបានជម្រុញឱ្យសហគមន៍អន្តរជាតិចូលរួមដាក់ទណ្ឌកម្មទៅលើរបបយោធាមីយ៉ាន់ម៉ាឱ្យកាន់តែខ្លាំងឡើងបន្ថែមទៀត ដើម្បីឱ្យសក្តិសមទៅនឹងភាពឃោរឃៅដែលរបបព្រៃផ្សៃមួយនេះបានប្រព្រឹត្តមកលើពលរដ្ឋស្លូតត្រង់របស់ប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ាក្នុងពេលកន្លងមក។
ប្រទេសជប៉ុនដែលជាប្រទេសដែលមានទំនាក់ទំនងល្អជាមួយប្រទេសភូមានាពេលកន្លងមក បានបន្តការថ្កោលទោសមីយ៉ាន់ម៉ាជាថ្មី ខណៈដែលខ្លួនបានបញ្ចេញការព្រួយបារម្ភយ៉ាងខ្លាំងអំពីការកាត់ទោសប្រហារជីវិតសកម្មជនគាំទ្រលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យពីរនាក់នៅក្នុងប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ដែលនៅតែស្ថិតនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់របបយោធាបន្ទាប់ពីរដ្ឋប្រហារខែកុម្ភៈឆ្នាំ២០២១។រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសជប៉ុនលោក Yoshimasa Hayashi ក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍នៅថ្ងៃទី២៥កក្កដានេះចាត់ទុក ការកាត់ទោសនេះ គឺផ្ទុយនឹង ‘ការដោះលែងអ្នកជាប់ឃុំ’ ដែលប្រទេសជប៉ុន បានអំពាវនាវជាបន្តបន្ទាប់ ហើយត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលមីយ៉ាន់ម៉ាកាត់ទោស។
លោក Hayashi ថា ចំណាត់ការនេះក៏នឹង “នាំឱ្យមានជម្លោះកាន់តែស៊ីជម្រៅ ដោយសារការឡើងរឹងនៃមនោសញ្ចេតនាសាធារណៈ និងការឯកោបន្ថែមទៀតរបស់ប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ាពីសហគមន៍អន្តរជាតិ” ហើយជប៉ុន “បដិសេធយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ” សកម្មភាពរបស់យោធាមីយ៉ាន់ម៉ា។សូមរំលឹកថា សម្តេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន កាលពីខែមិថុនាកន្លងទៅ បានផ្ញើលិខិត១ច្បាប់ទៅកាន់ លោក មីន អ៊ុងឡាំង ប្រធានក្រុមប្រឹក្សារដ្ឋភូមាឲ្យពិចារណាឡើងវិញ ចំពោះការអនុវត្តទោសប្រហារជីវិតលើក្រុមសកម្មជនប្រឆាំង។
