ហ្វីលីពីនព្រមានចិនថា៖ បើហ៊ានវាយប្រហារនាវាជើងទឹករបស់ខ្លួន ទ័ពអាមេរិកនឹងចូលអ ន្តរាគមន៍
19-January-2026 / ព័ត៌មានអន្តរជាតិ
ប្រទេសហ្វិលីពិន៖ ទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មាន SCMP កាលពីថ្ងៃទី២៦ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២០ នេះបានចុះផ្សាយថា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសហ្វីលីពីនលោកតេអូដូឡូស៊ីន( Teodoro Locsin Jnr) បាននិយាយថាទីក្រុងម៉ានីលនឹងអំពាវនាវដល់កិច្ចព្រមព្រៀងការពារជាតិរបស់ខ្លួនជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិក ប្រសិនបើចិនវាយប្រ ហារនាវាកងទ័ពជើងទឹករបស់ខ្លួននៅក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង។
ការអត្ថាធិប្បាយរបស់តេអូដូឡូស៊ីន( Teodoro Locsin Jnr) ជាការកត់សម្គាល់ជាលើកដំបូងថារដ្ឋបាលលោកប្រធានាថិបតីដូទឺតេ( Rodrigo Duterte) នឹងងាកទៅរកទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន ដើម្បីរកជំនួយពេលមានការផ្ទុះឡើងជាបន្តរវាងទីក្រុងម៉ានីល និងទីក្រុងប៉េកាំង នៅក្នុងដែនទឹកដែលមានជម្លោះ។
ថ្លែងក្នុងកម្មវិធីជជែកពេលព្រឹករបស់ប៉ុស្តិ៍ ANC លោក Teodoro Locsin Jnr បាននិយាយថា ទីក្រុងម៉ានីល នឹងបន្តល្បាតតាមអាកាសនៅលើសមុទ្រចិនខាងត្បូង បើទោះបីជាទីក្រុងប៉េកាំង បានអំពាវនាវឱ្យបញ្ឈប់នូវអ្វីដែលខ្លួនបានពិពណ៌នាថាជាការបង្កហេតុខុសច្បាប់ក៏ដោយ។ ពួកគេអាចហៅថា នៅក្នុងរឿងរ៉ាវជ ម្លោះនេះគឺជាការបង្កហេតុខុសច្បាប់ ប៉ុន្តែពួកយើងមិនអាចផ្លាស់ប្តូរគំនិតរបស់ពួកគេបានទេ។ ពួកគេបានបាត់បង់រង្វាន់អាជ្ញាកណ្តាលរួចហើយ ដោយយោងទៅលើសេចក្តីសម្រេចឆ្នាំ ២០១៦ របស់សាលាក្តីអន្តរជាតិដែលបានសំរេចប្រឆាំ ងនឹងការទាមទារពង្រីករបស់ក្រុងប៉េកាំង ភាគច្រើនទៅលើសមុទ្រចិនខាងត្បូង។“ ប៉ុន្តែប្រសិនបើមានអ្វីមួយកើតឡើងដែលហួសពីការលុ កលុ យ ដែលអាចនិយាយបានថាជាការវា យប្រ ហារទៅលើនាវាកងទ័ពជើងទឹកហ្វីលីពីន…នោះមានន័យថា ខ្ញុំនឹងហៅទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន មកចុះអន្តរាគនម៌ផងដែរ” ។
គួរបញ្ជាក់ថា លោក Teodoro Locsin Jnr បាននិយាយទៅកាន់រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសអាមេរិក លោក Mike Pompeo កាលពីដើមខែនេះ បន្ទាប់ពីទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោនបានច្រានចោលការអះអាងរបស់ចិន ចំពោះផ្លូវទឹកដែលមានជ ម្លោះដោយធនធានដែលឆ្លងកាត់ពាណិជ្ជកម្មចំនួន៣ពា ន់លា នដុ ល្លារអាមេរិក ហើយបាននិយាយថាសហរដ្ឋអាមេរិក នឹងគាំទ្រប្រទេសនានាដែលជឿជាក់ថា ទីក្រុងប៉េកាំង បានរំ លោ ភលើការទាមទាររបស់ពួកគេ។
កាលពីថ្ងៃទី២៦ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២០ ទាហ៊ាន ចិនបានបា ញ់មី ស៊ី លប្រឆាំងយន្តហោះចំនួន ២គ្រា ប់ទៅក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង ដែលនជាសារព្រ មានយ៉ាងច្បាស់ទៅលើអាមេរិក។ កាលពីថ្ងៃអង្គារកន្លងទៅ ចិនបានចោទអាមេរិកថា បានបញ្ជូនយន្តហោះចារកម្ម U-2 ចូលក្នុងតំបន់គ្មានការហោះហើរ ដោយគ្មានការអនុញ្ញាតក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង ក្នុងអំឡុងពេលចិន ធ្វើសមយុទ្ធទ័ពជើងទឹក។
មី ស៊ី លទាំងពីរគ្រា ប់នេះ មាន១គ្រាប់ម៉ាក DF-26B បា ញ់ចេញពីភាគពាយព្យនៃខេត្ត Qinghai និង១គ្រា ប់ទៀតម៉ាក DF-21D បា ញ់ចេញពីភាគខាងកើតខេត្ត Zhejiang។ មី ស៊ី លទាំងពីរគ្រាប់ត្រូវបានបាញ់ចូលក្នុងតំបន់ចន្លោះខេត្ត Hainan និងកោះ Paracel។ មី ស៊ី ល DF-26 អាចបា ញ់បានដល់ច ម្ងាយ ៤ពាន់គីឡូម៉ែត្រ ហើយអាចបំពា ក់ក្បា លគ្រា ប់នុ យក្លេ អ៊ែរ សម្រាប់ក ម្ទេចគោលដៅនៅលើគោក និងក្នុងទឹក។ ចំណែក DF-21 អាចបា ញ់បានដល់ចម្ងាយ ១៨០០គីឡូម៉ែត្រ ជាមី ស៊ី លបាលីស្ទីកប្រឆាំ ងនាវាដំបូងគេក្នុងលោក។
យោធាចិន អះអាងថា ការបា ញ់មី ស៊ី លនេះ គឺដើម្បីពង្រឹងសមត្ថភាពរបស់ចិនក្នុងការទប់ស្កាត់កម្លាំងសត្រូវចូលក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង។ គួរជម្រាបថា ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ១៩៥១មក សហរដ្ឋអាមេរិក និងហ្វីលីពីន មានសន្ធិសញ្ញាយោធា (Mutual Defence Treaty) ដែលប្តេជ្ញាជួយគ្នាក្នុងករណីមានការវាយប្រហារណាមួយកើតឡើង។ នេះជាលើកដំបូងដែលរដ្ឋបាលប្រធានាធិបតី រ៉ូឌ្រីហ្គោ ឌូទើតេ ប្រកាសជាចំហថា ខ្លួននឹងហៅក្រុងវ៉ាស៊ីនតោនឲ្យជួយក្នុងជម្លោះដែនទឹកជាមួយចិន ដែលកំពុងតានតឹង។
ហ្វីលីពីន បានតវ៉ាផ្នែកការទូតជាច្រើនលើកប្រឆាំងសកម្មភាពចិនក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង។ ប៉ុន្តែការប៉ះទង្គិចគ្នាចុងក្រោយគឺកើតឡើងកាលពីសប្តាហ៍មុន នៅពេលចិនក្រសួងការបរទេសចិន បានអះអាងថា ចិនបានរឹបអូសសម្ភារនេសាទរបស់ប្រជាជនហ្វីលីពីន ដោយខុសច្បាប់នៅក្បែរតំបន់ថ្មប៉ប្រះទឹកScarborough ក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង។បច្ចុប្បន្ន ជម្លោះសមុទ្រចិនខាងត្បូង មានប្រទេសជម្លោះចំនួន៥ គឺ ចិនវៀតណាម ព្រុយណេ ម៉ាឡេស៊ី និងហ្វីលីពីន។ ឥណ្ឌូណេស៊ី មិនមែនជាភាគីជម្លោះដែនដីឡើយ តែមិនត្រូវគ្នាជាមួយចិនដែលទាមទារតំបន់សេដ្ឋកិច្ចផ្ដាច់មុខរបស់ខ្លួនដែរ។ ដោយផ្អែកលើយុត្តាធិការប្រវត្តិសាស្ត្រ ចិនទាមទារជាង៨០ភាគរយនៃសមុទ្រនេះ។
